Oryginalne zamki w Japonii to prawdziwe perełki architektury, które przetrwały próbę czasu. Japonia słynie z zamków, ale większość z tych, które można dziś zwiedzać, to rekonstrukcje. Tylko 12 oryginalnych zamków w Japonii zachowało swoją pierwotną konstrukcję od czasów feudalnych. Ich drewniane wieże, systemy obronne i strategiczne lokalizacje stanowią unikatowe świadectwo dawnej architektury i historii. Wiele innych zamków zostało odbudowanych po wojnach i reformach epoki Meiji, ale te 12 stanowi wyjątek – są to jedyne twierdze, które nigdy nie zostały całkowicie zniszczone ani odbudowane w nowszych czasach.
Na początku epoki Edo, gdy Tokugawa Ieyasu zjednoczył kraj, wprowadził zasadę „Jeden han, jeden zamek”, co oznaczało, że każda domena mogła posiadać tylko jedną twierdzę. W efekcie wiele zamków zostało rozebranych. Kolejna fala niszczenia przyszła wraz z modernizacją Japonii pod koniec XIX wieku, gdy dążono do unowocześnienia kraju kosztem zabytkowych budowli. Ostatecznie, wojna dopełniła dzieła zniszczenia – w nalotach bombowych spłonęły m.in. potężne zamki w Osace i Nagoi.
Dziś w całej Japonii zachowało się tylko 12 oryginalnych zamków, które przetrwały burzliwe losy kraju. Wśród nich znajdują się tak znane twierdze jak Himeji, Matsumoto czy Hikone, ale także mniej oczywiste perełki, jak położony wysoko w górach Bitchū Matsuyama czy niewielki, ale klimatyczny Maruoka.
W tym artykule poznasz wszystkie 12 oryginalnych zamków Japonii – ich historię, unikalne cechy i powody, dla których warto je dodać do swojego planu podróży.
Ile oryginalnych zamków zachowało się w Japonii?
Tylko 12 zamków w Japonii przetrwało w oryginalnej formie, czyli ich drewniane konstrukcje nigdy nie zostały całkowicie zniszczone i odbudowane. Te zamki to:
- Zamek Himeji
- Zamek Matsumoto
- Zamek Hikone
- Zamek Inuyama
- Zamek Matsuyama
- Zamek Maruoka
- Zamek Uwajima
- Zamek Bitchū Matsuyama
- Zamek Kōchi
- Zamek Hirosaki
- Zamek Matsue
- Zamek Marugame
Są to jedne z najcenniejszych zabytków Japonii, a kilka z nich, np. Himeji i Matsumoto, posiada status Skarbu Narodowego.
Moje pierwsze spotkanie z japońskim zamkiem
Mój pierwszy kontakt z japońskimi zamkami miał miejsce zaraz po przeprowadzce do Japonii. Jednym z pierwszych miejsc, do których zabrała mnie moja japońska rodzina – teściowie i mąż – był właśnie zamek Himeji. Pamiętam, jak z daleka zobaczyłam jego jasne mury wznoszące się ponad miastem. Mimo imponujących rozmiarów, nie sprawiał wrażenia ciężkiej, obronnej twierdzy. Wręcz przeciwnie – wydawał się niemal delikatny, elegancki, jakby unosił się nad okolicą.
To był moment, który zapamiętam na zawsze. Weszłam do środka i poczułam ten specyficzny zapach drewna, który zawsze kojarzy mi się z tradycyjnymi japońskimi budowlami. Surowe, drewniane wnętrza, masywne belki i strome schody, które kiedyś przemierzali samurajowie – wszystko to zrobiło na mnie ogromne wrażenie. Było zupełnie inne od europejskich zamków, które znałam wcześniej.
Po zwiedzaniu przeszliśmy się po otaczających zamek ogrodach Kōko-en. Spokój tego miejsca, szum wody w małych strumykach i idealnie przycięte drzewa stworzyły zupełnie inny klimat niż monumentalna bryła zamku. Wtedy zrozumiałam, że japońskie zamki to nie tylko mury i historia bitew, ale też ich otoczenie – przemyślane, harmonijne i równie fascynujące.
Od tego czasu odwiedziłam jeszcze kilka japońskich zamków i uważam, że przynajmniej jeden warto dodać do swojego planu podróży po Japonii. Nie tylko ze względu na ich architekturę i historię, ale też po to, by poczuć atmosferę dawnych czasów i zobaczyć Japonię z trochę innej perspektywy.
Najpiękniejsze oryginalne zamki Japonii
Zamek Matsumoto
Zamek Matsumoto, nazywany „Zamkiem Kruków” ze względu na swoje charakterystyczne czarne ściany, to jeden z najstarszych zachowanych zamków w Japonii. Jego budowa rozpoczęła się w 1590 roku, a ukończono go cztery lata później. Wyróżnia się tym, że został zbudowany na równinie, a nie na wzgórzu, co było rzadkością w tamtych czasach. Podczas Restauracji Meiji był zagrożony rozbiórką, ale lokalna społeczność uratowała go przed zniszczeniem. Dziś zamek jest Skarbem Narodowym Japonii i jedną z najpiękniejszych historycznych twierdz, przyciągającą turystów o każdej porze roku.
Zamek Himeji
Zamek Himeji, znany jako “Zamek Białej Czapli” ze względu na swój lśniący biały wygląd, jest uważany za najdoskonalszy przykład japońskiej architektury zamkowej z początku XVII wieku. Jego historia sięga 1333 roku, kiedy to Akamatsu Norimura zbudował na wzgórzu Himeyama fortecę, która z czasem została przekształcona w obecny zamek. W latach 1601–1609 Ikeda Terumasa, zięć Tokugawy Ieyasu, przeprowadził gruntowną rozbudowę, nadając zamkowi dzisiejszy kształt. Dzięki zaawansowanym systemom obronnym i labiryntowym ścieżkom, zamek nigdy nie został zdobyty w bitwie. W 1993 roku Himeji-jō został wpisany na listę światowego dziedzictwa UNESCO jako jeden z pierwszych obiektów w Japonii.
Zamek Matsuyama
Zamek Matsuyama, wzniesiony na początku XVII wieku przez Katō Yoshiakiego, góruje nad miastem Matsuyama na wyspie Shikoku. Położony na wzgórzu Katsuyama, na wysokości 132 metrów n.p.m., oferuje panoramiczne widoki na okolicę. Obecna trzypiętrowa wieża została odbudowana w 1820 roku po zniszczeniu oryginalnej przez piorun. Na terenie zamku rośnie około dwustu drzew wiśniowych, co czyni go popularnym miejscem podczas sezonu hanami.
Zamek Kumamoto
Zamek Kumamoto, ukończony w 1607 roku przez Katō Kiyomasę, jest jednym z najbardziej imponujących zamków w Japonii. Słynie z rozległych murów obronnych i licznych wież strażniczych. W 2016 roku zamek ucierpiał w wyniku trzęsienia ziemi, ale trwają intensywne prace renowacyjne mające na celu przywrócenie jego dawnej świetności.
Zamek Hikone
Zamek Hikone, położony nad jeziorem Biwa w prefekturze Shiga, jest jednym z najlepiej zachowanych zamków z okresu Edo. Jego budowa trwała 20 lat i została ukończona w 1622 roku. Trójkondygnacyjna wieża zamkowa łączy w sobie różne style architektoniczne, co czyni ją unikatową. Zamek otoczony jest pięknymi ogrodami, a wiosną przyciąga wielu turystów dzięki kwitnącym drzewom wiśni.
Zamek Hirosaki
Zamek Hirosaki, zlokalizowany w prefekturze Aomori, został ukończony w 1611 roku jako siedziba klanu Tsugaru. Obecna trzykondygnacyjna wieża pochodzi z 1810 roku, po odbudowie po pożarze. Otaczający park jest znany z ponad 2500 drzew wiśni, co czyni go jednym z najpopularniejszych miejsc do obserwacji kwitnących sakur w Japonii.
Zamek Matsue
Zamek Matsue, ukończony w 1611 roku przez Horio Yoshiharu, jest jednym z nielicznych oryginalnych zamków w Japonii. Znany jako “Zamek Płóciennika” ze względu na charakterystyczny kształt dachu przypominający rozpostarte skrzydła ptaka, oferuje panoramiczne widoki na jezioro Shinji. W 2015 roku został uznany za Skarb Narodowy Japonii.
Zamek Inuyama
Zamek Inuyama, wzniesiony w 1537 roku przez Oda Nobuyasu, jest uważany za najstarszy zachowany zamek w Japonii. Położony nad rzeką Kiso, oferuje malownicze widoki na okolicę. Jego czteropiętrowa wieża została uznana za Skarb Narodowy. Do 2004 roku był jednym z niewielu prywatnie posiadanych zamków w kraju.
Zamek Maruoka
Zamek Maruoka, położony w prefekturze Fukui, został zbudowany w 1576 roku przez Shibata Katsutoyę. Jego wieża główna jest uważana za najstarszą zachowaną w Japonii. Zamek jest znany ze swoich kamiennych murów, które wiosną są otoczone kwitnącymi wiśniami, tworząc malowniczy krajobraz.
Zamek Uwajima
Zamek Uwajima, zlokalizowany w prefekturze Ehime, został ukończony w 1601 roku przez Todo Takatora. Położony na wzgórzu, oferuje panoramiczne widoki na miasto i zatokę. Jego trzykondygnacyjna wieża zachowała oryginalną konstrukcję, co czyni go jednym z nielicznych tego typu zamków w Japonii.
Zamek Bitchū Matsuyama
Zamek Bitchū Matsuyama, znajdujący się w prefekturze Okayama, jest najwyżej położonym zamkiem w Japonii, wznoszącym się na wysokości 430 metrów nad poziomem morza. Zbudowany w 1240 roku, przeszedł liczne przebudowy, a obecna struktura pochodzi z 1683 roku. Jest to jedyny oryginalny zamek górski, który przetrwał do dziś.
Zamek Kōchi
Zamek Kōchi, położony w prefekturze Kōchi, został ukończony w 1611 roku przez Yamauchi Kazutoyę. Jest jednym z nielicznych zamków, w którym zachowały się zarówno wieża główna, jak i oryginalne budynki wewnętrzne. Zamek oferuje wgląd w architekturę i życie feudalne Japonii, a z jego szczytu rozciąga się widok na miasto Kōchi.
Wyróżnienia – zamki warte uwagi
Nie każdy zamek w Japonii przetrwał próbę czasu w oryginalnej formie, ale nie oznacza to, że nie warto ich odwiedzić. Są takie miejsca, które, choć odbudowane lub częściowo zrekonstruowane, wciąż mają niesamowitą atmosferę i znaczenie historyczne. Oto dwa zamki, które warto wyróżnić.
Zamek Osaka – symbol siły i upadku
Zamek Osaka to jedno z tych miejsc, które po prostu trzeba zobaczyć. Nawet jeśli jego główna wieża została odbudowana w XX wieku, to historia, jaka się za nim kryje, jest niezwykle poruszająca. To tutaj Toyotomi Hideyoshi chciał stworzyć swoją niezdobytą twierdzę, symbol siły i jedności Japonii. A jednak – zamek dwukrotnie został doszczętnie zniszczony. Pierwszy raz, gdy w 1615 roku Tokugawa Ieyasu ostatecznie pokonał ród Toyotomi. Drugi raz, gdy podczas II wojny światowej amerykańskie bombardowania obróciły go w ruinę.
Dziś jego ogromne, kamienne mury i malownicze otoczenie sprawiają, że trudno przejść obok niego obojętnie. Wiosną, gdy w parku wokół zamku kwitną tysiące drzew wiśni, Osaka-jō zamienia się w jeden z najpiękniejszych widoków w kraju.
Zamek Nagoya – złote shachihoko i potęga Tokugawy
Zamek Nagoya nie zachował się w oryginalnej formie – spłonął podczas bombardowań w 1945 roku – ale jego znaczenie historyczne wciąż jest ogromne. To tutaj Tokugawa Ieyasu postawił potężną twierdzę, by strzec szlaku między Edo (dzisiejszym Tokio) a Osaką. Choć główna wieża została odbudowana z betonu, wciąż robi wrażenie, zwłaszcza dzięki złotym shachihoko, czyli legendarnym stworzeniom o głowach tygrysów i ciałach karpi, które zdobią jej dach.
Poza samym zamkiem warto zajrzeć do odrestaurowanego pałacu Honmaru, gdzie można zobaczyć wspaniale zachowane malowidła na złotych ścianach – autentyczne dzieła sztuki z epoki Edo. Nagoya to przykład zamku, który mimo utraconej oryginalnej konstrukcji, wciąż ma wiele do zaoferowania i jest obowiązkowym punktem dla tych, którzy chcą lepiej zrozumieć historię feudalnej Japonii.
Najczęściej zadawane pytania o japońskich zamkach
Japońskie zamki od wieków przyciągają turystów i miłośników historii, ale wokół nich krąży wiele pytań. Ile zamków faktycznie istnieje? Które są oryginalne? I który jest najstarszy? Oto sprawdzone fakty na temat tych niezwykłych budowli!
Ile zamków znajduje się w Japonii?
Dawniej w Japonii istniało setki zamków, ale wiele z nich przepadło na przestrzeni wieków. W XVI i XVII wieku, w okresie feudalnym, funkcjonowało ponad 500 zamków i fortec. Jednak w epoce Edo (XVII-XIX w.) szogunat Tokugawy wprowadził zasadę „Jeden han, jeden zamek”, co doprowadziło do rozbiórki wielu twierdz.
Prawdziwa fala zniszczeń nastąpiła w XIX wieku wraz z modernizacją Japonii w epoce Meiji, kiedy wiele zamków uznano za zbędne i rozebrano. Kolejne straty przyniosła II wojna światowa, gdy naloty bombowe zniszczyły m.in. zamki w Osace i Nagoi.
Dziś w Japonii znajduje się około 100 zamków, ale większość to rekonstrukcje powstałe w XX wieku.
Który zamek w Japonii jest najstarszy?
Najstarszym zachowanym w oryginalnej formie zamkiem w Japonii jest Zamek Inuyama, którego budowę ukończono w 1537 roku. Jego drewniana wieża główna przetrwała epokę wojen, reformy Meiji i wojenne bombardowania, co czyni go prawdziwym skarbem.
Jednak niektóre źródła wskazują na Zamek Maruoka (1576) jako najstarszy, ponieważ jego główna wieża również pochodzi z XVI wieku.
Jeśli zaś mówimy o ruinach dawnych twierdz, to jednym z najstarszych miejsc zamkowych jest Zamek Takeda, który pochodzi z XIV wieku, choć do dziś zachowały się jedynie fragmenty murów.
Japońskie zamki to żywa historia, w której odbija się przeszłość kraju. Choć wiele z nich uległo zniszczeniu, te które przetrwały, są absolutnie warte zobaczenia. Każdy z nich opowiada swoją historię – od strategicznych bitew, przez życie samurajów, aż po unikalną architekturę, która do dziś zachwyca odwiedzających.h bitew, przez życie samurajów, aż po unikalną architekturę, która do dziś zachwyca odwiedzających.ndamenty należą do Zamku Takeda, który istniał już w XIV wieku, ale do dziś zachowały się tylko ruiny.
5. Podsumowanie
Japońskie zamki to coś więcej niż tylko turystyczne atrakcje. To miejsca, które pozwalają dosłownie wejść w historię – poczuć zapach drewna w ich wnętrzach, przejść stromymi schodami, którymi niegdyś poruszali się samurajowie, czy spojrzeć na miasto z tej samej perspektywy, co dawni władcy.
Czy warto dodać zamek do swojego planu podróży po Japonii? Zdecydowanie tak. Nie trzeba być miłośnikiem historii, by docenić Himeji w całej jego monumentalnej okazałości, podziwiać eleganckie, czarne ściany Matsumoto czy wspiąć się do jednego z mniej znanych zamków położonych wysoko w górach. Każdy zamek opowiada swoją historię – czasem dramatyczną, pełną bitew i zniszczeń, a czasem spokojniejszą, gdzie życie toczyło się wokół ceremonialnej herbaty i strategii politycznych.
Niezależnie od tego, czy wybierzesz jeden z oryginalnych zamków, czy zdecydujesz się na któryś z odbudowanych, będzie to jedno z tych miejsc, które na długo zostanie w pamięci. Bo chociaż Japonia kojarzy się głównie z futurystycznymi miastami, neonami i świątyniami, to właśnie zamki pozwalają zobaczyć jej zupełnie inne oblicze – takie, które łączy w sobie potęgę i subtelność, wojenną przeszłość i dopracowaną estetykę.
📍 A jeśli masz już swój ulubiony japoński zamek – który to będzie?
A jeśli marzysz o odkrywaniu Japonii z lokalnym przewodnikiem, który pokaże Ci nie tylko najważniejsze atrakcje, ale i mniej znane zakątki, [skontaktuj się ze mną]! Chętnie oprowadzę Cię po najpiękniejszych zamkach i innych wyjątkowych miejscach w regionie Kansai. 😊